Theo quy định pháp luật hiện hành, phần lớn các quán cafe, trà sữa có địa điểm kinh doanh cố định đều thuộc diện bắt buộc phải có Giấy chứng nhận VSATTP, trừ một số trường hợp đặc thù không có địa điểm cố định.
Kiểm duyệt bởi Luật sư Phạm Hoàng Hải — Cố vấn, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội

Mở quán cafe, trà sữa đang là mô hình kinh doanh được nhiều bạn trẻ và nhà đầu tư lựa chọn nhờ vốn đầu tư linh hoạt và nhu cầu thị trường lớn. Tuy nhiên, nhiều chủ quán vẫn băn khoăn: mở quán cafe, trà sữa có cần Giấy chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm (VSATTP) không? Nếu không có giấy mà vẫn kinh doanh thì có bị phạt không?
Mở Quán Cafe, Trà Sữa Có Cần Giấy Chứng Nhận VSATTP Không?
Có. Quán cafe, trà sữa có địa điểm kinh doanh cố định, pha chế đồ uống tại chỗ được xếp vào nhóm cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, thuộc diện bắt buộc phải có Giấy chứng nhận VSATTP theo quy định.
Theo Luật An toàn thực phẩm 2010 và Nghị định 15/2018/NĐ-CP, cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống (bao gồm quán cafe, trà sữa, quán nước, nhà hàng…) là đối tượng phải xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm trước khi hoạt động, vì đây là hoạt động pha chế, chế biến đồ uống, thực phẩm để phục vụ trực tiếp cho khách hàng tại chỗ hoặc mang đi.
Như vậy, việc mở quán cafe, trà sữa cần xem xét dựa trên thực tế mô hình kinh doanh:
- Có địa điểm cố định, pha chế tại quán (quán cafe, trà sữa có mặt bằng, quầy pha chế, bàn ghế phục vụ khách) → thuộc diện bắt buộc phải xin Giấy chứng nhận VSATTP;
- Xe đẩy, quầy lưu động không có địa điểm cố định → có thể thuộc diện được miễn theo quy định về kinh doanh thức ăn đường phố, nhưng vẫn phải tuân thủ điều kiện an toàn thực phẩm chung.
Khi Nào Mở Quán Cafe, Trà Sữa Phải Xin Giấy Chứng Nhận VSATTP?
Quán cafe, trà sữa có mặt bằng cố định, pha chế đồ uống tại chỗ và hoạt động thường xuyên đều phải xin Giấy chứng nhận VSATTP trước khi khai trương, không phân biệt quy mô lớn hay nhỏ.
Chủ quán nên xin Giấy chứng nhận VSATTP nếu mô hình kinh doanh có các đặc điểm sau:
Có địa điểm kinh doanh cố định
Nếu bạn thuê hoặc sở hữu mặt bằng để mở quán, có quầy pha chế, khu vực ngồi cho khách hoặc khu vực chế biến riêng, đây được xem là cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống có tổ chức, cần xin giấy chứng nhận.
Ví dụ:
- Quán cafe có chỗ ngồi phục vụ khách tại quán;
- Quán trà sữa có quầy pha chế, bán mang đi hoặc giao hàng qua ứng dụng;
- Mô hình quán nhượng quyền, chuỗi cafe/trà sữa có nhiều chi nhánh;
- Quán cafe kết hợp không gian làm việc, workspace có phục vụ đồ uống, đồ ăn nhẹ.
Có hoạt động tổ chức như một cơ sở kinh doanh chuyên nghiệp
Một số dấu hiệu cho thấy quán của bạn cần xin Giấy chứng nhận VSATTP ngay từ đầu:
- Có nhân viên pha chế, phục vụ;
- Có quầy bếp/khu vực sơ chế nguyên liệu riêng;
- Có thực đơn cố định, menu đồ uống đa dạng;
- Đăng ký kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp;
- Có kế hoạch mở rộng chuỗi, nhượng quyền thương hiệu.
Trong các trường hợp này, việc xin Giấy chứng nhận VSATTP trước khi khai trương giúp quán hoạt động đúng quy định, tránh bị xử phạt hoặc đình chỉ ngay trong giai đoạn đầu kinh doanh. Bạn có thể tham khảo thêm bài viết đối tượng phải xin giấy phép vệ sinh an toàn thực phẩm để đối chiếu chính xác với mô hình quán của mình.
Bán qua ứng dụng giao đồ ăn, mạng xã hội
Việc quán cafe, trà sữa nhận đơn qua GrabFood, ShopeeFood, Facebook hay Zalo không làm thay đổi nghĩa vụ xin Giấy chứng nhận VSATTP — vì bản chất quán vẫn có địa điểm pha chế cố định, chỉ khác kênh tiếp cận khách hàng.
Khi Nào Mở Quán Cafe, Trà Sữa Không Cần Giấy Chứng Nhận VSATTP?
Chỉ những mô hình không có địa điểm kinh doanh cố định, như xe đẩy, quầy hàng lưu động bán rong theo diện kinh doanh thức ăn đường phố, mới thuộc diện được miễn xin Giấy chứng nhận VSATTP.
Căn cứ Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP, trường hợp kinh doanh thức ăn đường phố — tức bán đồ uống, thức ăn bằng xe đẩy, quầy hàng lưu động, không có địa điểm cố định — thuộc diện không bắt buộc phải xin Giấy chứng nhận VSATTP.
Ví dụ: Xe cafe di động bán tại nhiều điểm khác nhau trong ngày, không có địa điểm kinh doanh cố định → có thể chưa thuộc diện bắt buộc xin giấy.
Tuy nhiên, nếu bạn thuê mặt bằng cố định, dù diện tích nhỏ, chỉ cần có địa chỉ kinh doanh rõ ràng, khách có thể đến mua hoặc ngồi tại chỗ → quán vẫn thuộc diện phải xin Giấy chứng nhận VSATTP như bình thường.
Lưu ý quan trọng: Dù thuộc diện được miễn xin giấy chứng nhận, mô hình kinh doanh lưu động vẫn phải tuân thủ đầy đủ các điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm (nguồn gốc nguyên liệu, vệ sinh dụng cụ pha chế, sức khỏe người trực tiếp pha chế…) và vẫn có thể bị xử lý nếu để xảy ra vi phạm về an toàn thực phẩm.
Mở Quán Cafe, Trà Sữa Nên Đăng Ký Kinh Doanh Trước Hay Xin Giấy VSATTP Trước?
Nên hoàn tất đăng ký hộ kinh doanh hoặc thành lập doanh nghiệp trước, sau đó mới xin Giấy chứng nhận VSATTP, vì hồ sơ xin giấy chứng nhận bắt buộc phải có Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh với ngành nghề phù hợp.
Tùy vào quy mô đầu tư, chủ quán có thể lựa chọn mô hình kinh doanh phù hợp trước khi xin Giấy chứng nhận VSATTP:
Đăng ký hộ kinh doanh: Phù hợp với quán cafe, trà sữa quy mô nhỏ, một cơ sở duy nhất, thủ tục đơn giản, chi phí vận hành thấp — phù hợp với người mới bắt đầu kinh doanh.
Thành lập doanh nghiệp: Nên lựa chọn khi có kế hoạch mở chuỗi nhiều chi nhánh, xây dựng thương hiệu nhượng quyền, có nhiều nhân sự hoặc gọi vốn đầu tư từ đối tác.
Dù chọn hình thức nào, hồ sơ xin Giấy chứng nhận VSATTP đều yêu cầu có Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh/doanh nghiệp với ngành nghề kinh doanh dịch vụ ăn uống phù hợp. Vì vậy, chủ quán nên hoàn tất thủ tục đăng ký kinh doanh trước, sau đó tiến hành xin Giấy chứng nhận VSATTP trước ngày dự kiến khai trương để tránh phải hoãn lịch mở quán.
Mở Quán Cafe, Trà Sữa Không Có Giấy VSATTP Có Bị Phạt Không?
Có. Quán cafe, trà sữa thuộc diện bắt buộc nhưng hoạt động không có Giấy chứng nhận VSATTP có thể bị phạt tiền theo quy định, thậm chí bị đình chỉ hoạt động nếu tái phạm.
Ngoài vấn đề Giấy chứng nhận VSATTP, chủ quán cafe, trà sữa còn cần lưu ý các nghĩa vụ pháp lý khác:
- Đăng ký kinh doanh và kê khai thuế theo quy định;
- Không sử dụng nguyên liệu, hương liệu, phụ gia không rõ nguồn gốc;
- Đảm bảo quy định về nhãn mác đối với nguyên liệu, sản phẩm đóng gói bán kèm;
- Tuân thủ quy định về niêm yết giá, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Mức phạt cụ thể đối với hành vi kinh doanh dịch vụ ăn uống khi không có Giấy chứng nhận VSATTP (đối với trường hợp thuộc diện bắt buộc) có thể lên đến hàng chục triệu đồng. Bạn có thể xem chi tiết mức phạt và cơ quan có thẩm quyền xử lý tại bài viết thẩm quyền cấp giấy phép VSATTP của TinLaw.
Như vậy, hầu hết mô hình quán cafe, trà sữa có địa điểm kinh doanh cố định đều bắt buộc phải có Giấy chứng nhận VSATTP trước khi hoạt động. Nếu bạn đang chuẩn bị mở quán và cần hỗ trợ xác định đúng thủ tục hoặc thực hiện trọn gói hồ sơ xin giấy chứng nhận, hãy liên hệ dịch vụ xin giấy phép an toàn thực phẩm của Công ty Luật TinLaw qua hotline 0766083966 để được tư vấn chính xác, nhanh chóng.

